Değişen İş Dünyasına Çocuklarımızı Nasıl Hazırlayabiliriz: 21. yy İş Dünyasında Hayatta Kalmak İçin Gerekli 7 Altın Beceri

Stephen Hawking

Son 2–3 senedir; üniversitelerde verdiğim derslere ek olarak pek çok kariyer günlerine davet edilmek gibi büyük bir şans ve fırsat daha yaşıyorum. Bu davetlerin arka planında hiçbir zaman torpil geçmediği için :), öğrenciler hep diledikleri kişileri davet ettikleri için bu benim açımdan önemli bir öz değerlendirme kriteri. Hem şans hem fırsat olarak görüyorum gerçekten de. Düşünsenize bir araya gelmiş 500 gençten öğrenebileceğiniz ne çok şey var.

Bu kariyer günü sohbetlerinde genelde yarım saat kadar yeni teknolojilerden, iş dünyasının geleceğinden, inovasyon ve girişimcilikten bahsettiğim bir sahne performansım oluyor. Sonra yaklaşık 1 saat kadar katılımcılardan aldığım soru ve yorumların üzerine sohbet ediyorum. O an sorusunu bana iletemeyen arkadaşlar da bana ulaşabilsin diye ekrana telefon numaramı yansıtıyorum. Genelde o sohbet sırasında zaman kalmadığı için sonrasında whatsapp mesajıyla gelen soruları tek tek cevaplıyorum. En çok sorulan soruları şöyle bir listeleyecek olsam şuna benzer bir sıralama çıkar sanırım:

  • Şu bölümde okuyorum, ileride hangi mesleklere benim için uygun olacak?
  • Üniversite mezunu olmak yeterli mi? Yüksek lisans diploması sizce önemli mi? Yabancı dil çok mu önemli?
  • Hangi bölümde okuduğumun bir önemi var mı, sizin gibi tıp okuyup sonra başka bir iş yapmak mümkün değil mi?
  • Kendimizi geleceğe hazırlamak için hangi kitap, belgesel ve dizileri önerirsiniz?
  • Geleceğin iş dünyasında bugünkünden farklı olacak şeyler neler?

Ben de yaşadıklarımdan, deneyimlerimden, okuduklarımdan, bildiklerimden ve öngörülerimden yola çıkarak cevaplar veriyorum arkadaşların bu sorularına. Bu yazımın kapak görselini Stephen Hawking’e ayırmam tesadüf değil. Diyor ki Hawking; “Zeka, değişime adapte olabilme becerisidir”. Tümüyle katılıyorum. Bu konulardaki araştırmaları, yeni fikirleri ve trendleri takip ettiğim pek çok kaynak var, bunların başında da World Economic Forum geliyor. Aşağıdaki yazı, sevgili Özge Uçar’ın bu yazımda kullanmam için çevirisini yaptığı bir World Economic Forum makalesi. Hem zevkle okuyacağınızı hem de çocuk ve gençleri yönlendirirken faydalanacağınızı umuyorum.

***

Geleceğe uzanan yolun taşlarını eğitim döşer. Günümüz eğitim sistemi pek çok açıdan eskiye nazaran daha başarılı eğitim metotları kullansa da eğitim uzmanlarına göre, okullarımız hala gençleri hayata hazırlayacak gerekli eğitimi veremiyor.

Harvard Değişim Liderliği Grubu’nun yöneticilerinden Dr. Tony Wagner, günümüz gençlerinin okullarda onlara öğretilen bilgilerle, gerçek hayatta ihtiyaçları olan beceriler arasında büyük bir açık olduğunu belirtiyor. Wagner’in “küresel başarı açığı” olarak tanımladığı bu kopukluk, internet nesliyle birlikte endüstri ekonomisinden bilgi ekonomisine geçiş sürecinde oluştu ve her geçen gün büyümeye devam ediyor.

Tony Wagner, bu açıklığı kapatmak için 21. yüzyılda gençlerin ihtiyaçları olan 7 hayatta kalma becerisini şöyle sıralıyor:

1. Eleştirel Düşünme ve Problem Çözme Becerisi

Günümüzde şirketler, rakiplerine karşı ayakta kalabilmek için sunduğu ürün ve hizmeti devamlı olarak geliştirmek zorunda. Şirketler arzuladıkları yeniliği ortaya koyabilecek eleştirel düşünme kabiliyetine sahip ve problemi çözmek için doğru soruları sorabilen çalışanlara ihtiyaç duyuyor.

2. Farklı Sosyal Çevreler Arasında Köprü Kurma ve Etkili Liderlik Becerisi

İş dünyasının birbirine bağlı doğası göz önüne alındığında, farklı katmanlardan ekip üyelerini bir arada tutacak, etkili bir liderlik ortaya koyabilmek önemlidir. Wagner’a göre kişi etkili bir liderlik ortaya koymak istiyorsa yaratıcı problem çözme becerisi ve net bir etik duruşa sahip olmalı.

3. Çeviklik ve Uyum Sağlayabilme Becerisi

Yeni becerilere uyum sağlama ve yeni beceri edinebilme kabiliyeti, iş dünyasında başarı için hayati bir önem taşıyor. Şirketler, bir problemi çözebilmek için birden fazla araç kullanabilen çalışanlara ihtiyaç duyuyor.

4. İnisiyatif Alma ve Girişimcilik Becerisi

Riskin bir bedeli olduğu gibi riskten kaçınmanın da bir bedeli vardır. İnsanlar ve şirketler çoğu zaman riskten kaçınmanın acı bedelini öderler. Denemekten zarar gelmez. Beş şey deneyip hepsinde başarılı olmaktansa, 10 şey deneyip sekizinde başarılı olmak daha iyidir.

5. Sözlü ve Yazılı İletişim Becerisi

Wagner, iş dünyasındaki liderlerin en çok yakındıkları sorunlardan birinin gençlerin aklından geçen fikirleri etkili bir şekilde ifade edecek ya da yazıya dökecek dilsel beceriye sahip olmaması olduğunu belirtiyor ve ekliyor: “Eğer harika fikirlerin varsa ama onları ifade edemiyorsan, kaybolursun.”

6. Bilgiye Erişme ve Analiz Etme Becerisi

İş dünyasında pek çok çalışan, gün içinde aşırı bilgi yüklemesine maruz kalıyor. Bunları derinlemesine incelemek, aralarından önemli olan bilgileri çekip çıkarmak ve bu bilgileri stratejik avantaja dönüştürmek ciddi bir çaba gerektiriyor.

7. Meraklanma ve Hayal Kurma Becerisi

Yaratıcı fikirler ancak insanların soru sormaktan korkmadığı, hayal gücünü özgürce kullanabildiği ortamlarda ortaya çıkıyor. “Hepimiz yaratıcı, meraklı ve hayalperest” doğduk diyor Wagner. Dört yaşında bir çocuk günde en az 100 soru sorar. Bu çocuk 10 yaşına geldiğinde ise, ne yazık ki, okulda ona sorulan sorulara cevap aramaktan kendisi soru sormaya fırsat bulamaz.

“Anne-baba ve öğretmenler olarak yapmamız gereken şey, her çocuğun içinde bulunan merak ve hayal gücünü canlı tutmaktır.”

Kaynak: World Economic Forum

Teknoloji İletişimcisi, Öğretim Görevlisi

Teknoloji İletişimcisi, Öğretim Görevlisi